İHRACAT BEDELLERİYLE İLGİLİ YENİ DÖNEM
  • M. BahadırBalcılar
    • M. Bahadır Balcılar
    • m.bahadirbalcilar@gmail.com
    • 21 Ocak 2020 - 17:19:56

Hatırlanacağı üzere 31 Aralık 2019 tarih ve 30995 sayılı resmi gazetede Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2018-32/48 sayılı Tebliğde değişiklik yapılmasına dair 2019-32/56 sayılı Tebliğ yayımlanmıştır. Anılan Tebliğ ile ihracat bedellerinin en az %80’inin bir bankaya satılması (Türk Lirasına çevrilmesi) zorunluluğu kaldırılmış ve 6 ay süreyle getirilen ihracat işlemlerine ilişkin bedellerin bankaya transfer edilmesi zorunluluğu kalıcı hale getirilmiştir.

Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası’nın internet sitesinde, ihracat bedellerinin yurda getirilmesine ilişkin 6 Kasım 2018 tarihli İhracat Genelgesi kaldırılmış; bunun yerine 16 Ocak 2020 tarihli İhracat Genelgesi yayınlanmıştır. Söz konusu Genelge ile yapılan değişikliklerden öne çıkan hususlar aşağıda özetlenmiştir.

1-Eski genelgede, mal ihraç ve ithal bedellerinin bankalarca mahsubu, tarafların aynı kişiler olması ve ihraç bedellerinin yurda getirilme süresi içinde kalınması kaydıyla mümkündü. Yeni genelge ile mal ihraç ve ithalinde tarafların aynı veya farklı kişiler olması ayrımı kaldırılmış olup, mahsup sonrası kalan tutarın yurda getirilmesi hükme bağlanmıştır.

2.Eski genelge uyarınca, 5.000,- ABD doları veya karşılığı Türk lirasını geçmeyen tutardaki ihracat işlemlerinde bedellerin tamamının tasarrufu serbestti. Ancak yeni genelgeye göre bu istisna kaldırılmış ve sadece serbest bölgelere, ihracat beyannamesi düzenlenmeden serbest bölge işlem formuyla yapılan azami 5.000 ABD dolar ihracat bedeli kambiyo takibinde istisna tutulmuştur.

3.Yeni genelgeye göre, ihracatçılar tarafından yurt dışındaki iştiraklerine gerçekleştirilen ihracata ilişkin bedellerin ihracatçının aynı iştirakine, söz konusu ihracatın fiili ihraç tarihinden sonra sermaye olarak ilave edilecek tutar ile mahsubunda, ihracat bedelinin mahsup edilen kısmının yurda getirilmesi zorunluluğu kaldırılmıştır.

4.Yeni genelgeye göre ithalat bedellerinin ihracat bedelinden mahsup işleminde kullanılabilmesi için ithalat konusu malların serbest dolaşıma giriş tarihi ile ihraç konusu malların fiili ihraç tarihi arasında azami 180 gün olarak belirlenmiştir.

5.Eski genelgede, ihracat bedelinin, dövizin yurt dışından geldiğinin tespiti kaydıyla dışarıda yerleşik gerçek veya tüzel kişiler adına açılan döviz tevdiat hesaplarından tahsil edilebileceği açıklanmıştı. Yeni genelge uyarınca, dövizin yurt dışından geldiğinin tespiti kaydıyla dışarıda yerleşik gerçek veya tüzel kişiler adına açılan döviz tevdiat hesaplarından ihracatçının hesabına transfer edilen bedellerin bankalarca ihracat bedeli olarak kabulü mümkün olmuştur.

6.2019-32/56 sayılı Tebliğde olduğu gibi 30.000 ABD dolarına kadar ve 30.000 ABD dolarından yüksek olmakla birlikte 100.000 ABD doları veya eşitini aşmayan, beyanname veya formda yer alan bedelin %10’una kadar noksanlığı olan ihracat hesaplarının doğrudan bankalarca terkin edilmek suretiyle kapatılmasına imkân sağlanmıştır. Ayrıca 200.000 ABD doları veya eşitini aşmamak üzere, mücbir sebep ve haklı durum halleri göz önünde bulundurulmak suretiyle beyanname veya formda yer alan bedelin % 10’una kadar olan açık hesapların vergi dairesi başkanlıklarınca veya vergi dairelerince terkin edilmek suretiyle kapatılması mümkün kılınmıştır.

7.2019-32/56 sayılı Tebliğ ile yapılan değişiklik uyarınca bankalara, ihracat bedellerinin yurda getirildiğine dair 2018-32/48 Sayılı Tebliğ’in ekinde yer alan İhracat Bedeli Kabul Belgesi (İBKB) düzenlenmesi zorunluluğu getirilmişti. Yeni genelgede, bankalarca peşin bedel tutarının firma hesabına geldiği tarihten itibaren azami 24 ay içerisinde İBKB düzenlenebileceği açıklanmıştır.

8.Eski Genelgede, Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2018-32/48 Tebliğ hükümlerinin uygulanmayacak olduğu, diğer bir ifadeyle kambiyo takibine dâhil olmayan ülkeler arasında Irak ve Suriye sayılmıştı. Yeni genelge ile bu ülkelere Lübnan da eklenmiştir.

9.Yeni genelge ile Uluslararası yaptırımlar çerçevesinde bankaların kabul etmediği ihracat bedellerine ilişkin İBKB düzenlememesi sebebiyle açık kalan ihracat hesaplarının, ihtarname süresi içinde söz konusu hususun yer aldığı banka yazısının ibrazı üzerine ilgili Vergi Dairesi Başkanlığınca veya Vergi Dairesi Müdürlüğünce kapatılması uygun görülmüştür.

10.Yeni genelgede ihracat bedellerinin bankacılık sistemiyle doğrudan ülkemize transferinin mümkün olmadığı Afganistan, Irak ve Libya’ya yapılan ihracat işlemlerinde; ihracat bedelinin peşin döviz olarak getirilmiş tutarının bankalarca kabulünün belirli şartlarda mümkün olduğu belirtilmiştir. Bankalarca kabul işleminde; ihracatçının yazılı beyanının yanı sıra işlemin niteliğine göre satış sözleşmesi ya da kesin satış faturası (veya proforma fatura) ibraz edilmek kaydıyla nakit beyan formu aranmaksızın efektif olarak yapılması mümkün kılınmıştır. Ancak suç gelirlerinin aklanması ve terörün finansmanına yönelik mevzuat hükümleri saklı tutulmuştur.

11.Ayrıca yeni genelgede açık ihracat hesabı ihbarını 2019-32/56 sayılı Tebliğde belirtilen süre içerisinde gerçekleştirmeyen bankalar hakkında ilgili Vergi Dairesi Başkanlıklarınca veya Vergi Dairesi Müdürlüklerince Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında 1567 Sayılı Kanun uyarınca yasal işlem başlatılmasını teminen ilgili Cumhuriyet Savcılıklarına bildirimde bulunulacağı belirtilmiştir.

31 Aralık 2019 tarihinde yürürlüğe girmiş olan 2019-32/56 sayılı Tebliğ ile her ne kadar ihracat bedellerinin yurda getirilmesi zorunluluğuna devam edilirken, Türk Lirasına çevrilme zorunluluğunun kaldırılmış olunması, ihracatçı firmaların bir nebzede olsa yüzünü güldürmüştür. Ayrıca Merkez Bankasınca 16 Ocak 2020 tarihinde yayınlanmış olan ihracat genelgesinde yer alan ve yukarıda özetlenen hususların da ticari hayatımıza hayırlı olmasını diliyorum.

 

 

 

  • Etiketler
  • Yorumla
KÖŞE YAZARLARI
Reklam alanıdır
ÖNE ÇIKANLAR
    Üye Girişi
    • Kullanıcı Adınız
    • Şifreniz